|
Samsun, uzun yıllar ticaret şehri olarak
varlığını kabul ettirmiştir. Sanayi alanında küçük ve orta ölçekli
işletmeler yönünden büyük bir aşama kaydedilmiştir. Samsun orta ve
doğu Karadenizin ticaret merkezi durumundadır.
TARIM
Arazi Durumu:
İlde 103.329 civarında çiftçi ailesi mevcut
olup, arazi büyükleri 0-49 Ha.arasında değişmektedir. 500 dekardan
daha büyük işletmeye sahip çiftçi sayısı 40 civarındadır.
Sulama:
İlde sulanabilir tarım alanı 392.300 ha. olup,
bu alanın 66.337 ha'sı sulanmaktadır. Sulanabilir tarım alanının
%16'sı sulanmaktadır. Sulama alanının 62.002 ha.'ı halk sulaması
4335 ha'ı devletçe sulanan alanlardır. Gübre Tüketimi:
İlde toplam tarım alanın%80'i
gübrelenmektedir. 1998 yılında ilimizde değişik türde 122.150 ton
gübre tüketilmiştir.
Çiftlik gübresi genellikle fide
yetiştiriciliğinde, meyve bahçelerinde kullanılmaktadır.
Tarımsal Araç ve Gereç Durumu:
İlde yapılan anketlere göre temel ekipmanları
ile birlikte 30.790 adet traktör, 2.020 adet çeşitli mibzer, 184
adet biçerdöver, 26.589 adet pulverizatöratomizör, 67 adet selektör,
214 adet çayır biçme makinesi, 115 adet pancar sökme makinesi, 204
adet yem kırma makinesi ve 138 adet süt sağım makinesi
bulunmaktadır.
BİTKİSEL ÜRETİM
Tarla Ürünleri:
İlde ekonomik bakımdan yetiştirilen 4 ana
ürün, buğday, mısır, çeltik, tütündür. Sanayi bitkisi olarak
ayçiçeği tarımı yapılmaktadır. Çayır mer'a ve yem bitkileri
ekilişlerinde son yıllarda artışlar olmuştur.
Hem kaliteli kaba yem açığının kapatılması,
hem de meyilli arazilerde erozyonun önlenmesi bakımından yem
bitkilerinin üretimi teşvik edilerek dağıtılan bedelli tohumluklarla
üretici desteklenmektedir. Yonca, korunga ve fiğ ekim alanlarının
toplamı 7.765 Ha. olup, bu alanlardan 27.595 ton ot, 2.725 ton dane
yem üretimi sağlanmıştır.
Meyvecilik:
İlde 61.639 ha. alanda kapama meyvecilik
üretimi yapılmaktadır. Bu kapama alanının 602.479 dekar fındık
alanıdır. Fındık üretimi Merket, Terme, Çarşamba, Salıpazarı,
Ayvacık, Tekkeköy, 19 Mayıs, Bafra, Alaçam, Yakakent ilçelerinde
yapılmaktadır.
Yine kapama olarak Merkez ve Çarşamba
ilçelerinde şeftali üretimi yapılmakta ve önemli gelir kaynağı
oluşturmaktadır. Diğer meyve ürünlerinin yetiştiriciliği dağınık
ağaç şeklinde yapılmaktadır.
602.247 dekar fındık bahçesi olup 52.143 ton
fındık üretimi yapılmaktadır.
Sebzecilik:
İlin Bafra ve Çarşamba ovalarında geniş
alanlarda sebzecilik yaygın olarak yapılmaktadır. En fazla üretimi
yapılan sebzeler; domates, biber, hıyar, patlıcan, ıspanak, fasulye,
kabak, lahana, pırasa, karpuz ve kavundur. Toplam 37.191 ha. alanda
sebze tarımı yapılmaktadır.
Ayrıca, plastik sera ve yüksek tünellerde son
yıllarda artan bir oranla sebze yetiştiriciliği yapılmaktadır.
Mevcut örtü alanı 7.686 dekardır.
HAYVANCILIK
Samsun'da hayvancılık genelde aile işletmesi
şeklinde yürütülmektedir. Yapılan ıslah çalışmaları sonucunda sahil
ilçelerde Jersey, Jersey melezi, iç kesim ilçelerinde ise Holsteine,
Montofon, Simental ile bunların melezleri ağırlıklı olarak
yerleştirilmektedir.
Kaynak Kullanımı Destekleme Fonu (K.K.D.F.)
uygulamada olduğu dönemde besicilik yapılan ahırlarda önemli
gelişmeler göstermiştir.
372.235 adet büyük baş,321.476 adet küçük baş,
2.414.920 adet kanatlı hayvan ve 82.730 adet kovan mevcuttur.
Su ürünleri:
İlimizde denizden en çok hamsi, barbunya,
istavrit, kefal; tatlı sularda sazan, kerevit, akbalık
avlanmaktadır. Çeşitli boyutlarda 543 adet tekne mevcut olup
bunların 105 adedi trol teknesidir. Su ürünleri kooperatif sayısı
Merkez (1), Bafra (6), 19 Mayıs Yakakent (1) olmak üzere 12 adet
olup, üye sayısı 821'dir.
EKONOMİ
Samsun'un ekonomik yönden başta İstanbul olmak
üzere, İzmir, Adana, Mersin, Ankara gibi büyük ticaret ve endüstri
merkezleriyle yakın ticari ilişkisi bulunmaktadır.
İstanbul ile ithal ve yerli mal çeşitleri,
giyecek, inşaat malzemesi, manifatura, kantariye, tıbbi ve zirai
ilaçlar, dayanıklı tüketim mal ticareti, İzmir ile ithal mallar,
manifatura, kantariye sebze ve meyva, Adana-Mersin illeriyle
turfanda sebze ve meyva ticareti mükemmel bir seyir izlemektedir. İç
ticaretin yanında Bağımsız Devletler Topluluğu Ülkeleri arasında da
kıyı ticareti il ekonomisine olumlu katkılar sağlamaktadır.
Geniş potansiyelli limanı ile ithalat ve
ihracat yapılabilmektedir. İlimiz limanından konsantre bakır, kuru
gıda maddesi, yaş sebze ve meyva, polipropilen çuval başlıca ihraç
ürünleri olmuştur. Rusya, Ukrayna, Gürcistan ve Almanya belli başlı
ihracat yapılan ülkeler arasında yer almaktadır. İthal ürünleri
olarak da kalsiyum fosfat, kömür, buğday, çeltik, canlı hayvan,
kimyevi maddeler belli başlı ürünler arasındadır.
Samsun İli Karadeniz Bölgesi'nin en önemli
ticaret merkezlerinden biridir. İl ticaretinin çok daha yüksek
potansiyele ulaşması için başta Samsun Ticaret ve Sanayi Odası'nın
büyük gayretleri sonucu "SERBEST BÖLGE" kurulması statüsüne
kavuşturulması Bakanlar Kurulunca kabul edilmiş ve Samsun Liman
sahası içerisinde tespit edilen yerde alt yapı çalışmalarına
başlanmıştır.
SAMSUN'DA SANAYİ
Samsun, uzun yıllar ticaret şehri olarak
varlığını kabul ettirmiştir. Sanayi alanında küçük ve orta ölçekli
işletmeler yönünden büyük bir aşama kaydedilmiştir. İmalat
Sanayiinin temel taşlarından olan bu işletmeler ilk önceleri Sanayi
Sitelerinde üretimlerini sürdürmüşler, kooperatifleşmeyle bir çok
sanayi siteleri bu işletmeleri bünyelerine toplamıştır.
İlde çok büyük sanayi kuruluşları olmamakla
birlikte Kamu Kurumu olan Karadeniz Bakır İşletmeleri Azot Sanayi
ile Sigara Fabrikası üretim potansiyeli ve istihdamıyla bölge için
oldukça önemlidir.
Samsun ilinde gıda sanayi de büyük bir aşama
kaydetmiştir. Un fabrikaları Havza ilçesinde yoğunlaşmıştır. Unlu
ürünler, su ürünleri gibi sanayi kuruluşları bölgenin ihtiyacına
cevap vermektedir. Tekstil, konfeksiyon, ağaç ve mobilya, kağıt ve
kağıt ürünleri, kimya ve ilaç sanayi, oto yedek parça sanayi ile
bakır ve bakır mamulleri sanayi Samsun ilinin belli başlı sanayisini
teşkil etmektedir.
Samsun sanayisinin istenilen hedeflere
gelişimi için mutlak Organize Sanayi Bölgesi çatısı altında
toplanması gerekliliği göz önüne alınmış ve bu bölge uzun uğraşlar
sonunda Kirazlık Mevkiinde kurulmuştur.
Samsun Ticaret ve Sanayi Odası'nın da yer
aldığı Müteşebbis üyeliği ile hızla tamamlanan bu bölgede 34 firma
üretime geçerken, 30 firma inşaatı devam etmekte ve 13 firma da
proje aşamasındadır.
TİCARET
Samsun ili orta ve doğu karadenizin ticaret
merkezi durumundadır. Özellikle Kızılırmak ve Yeşilırmak
deltalarının meydana getirdiği Çarşamba ve Bafra ovaları
Çukurova'dan sonra Türkiye'nin en verimli ve bereketli topraklarına
sahiptir. Ovaların il hudutlarında bulunması sebebiyle ekonominin
ağırlık merkezini tarıma dayalı kılmaktadır.
Coğrafi konum ve ulaşım durumu ekonomik
potansiyeli ile Karadeniz Bölgesinin merkezi durumunda olan
Samsun'da Ticaret en önemli öğeyi teşkil eder. Kara, deniz,
demiryolu taşımacılığı ve Uluslararası Çarşamba Hava alanının 1999
yılı içerisinde tam anlamı ile faaliyete geçmesi ile Samsun önemli
bir ticaret merkezi olma yolundadır.
|